Kalendarz

czerwiec 2020
N P W Ś C Pt S
31 1 2 3 4 5 6
7 8 9 10 11 12 13
14 15 16 17 18 19 20
21 22 23 24 25 26 27
28 29 30 1 2 3 4

Najbliższe wydarzenia

Brak wydarzeń

Stastystyka odwiedzin

9.png7.png2.png7.png7.png8.png
Dzisiaj37
Wczoraj196
W tygodniu37
W miesiącu37
Wszystkich972778

Visitor Info

  • Browser: Unknown
  • Browser Version:
  • Operating System: Unknown

Wspierają nas
Facebook

 IV  ĆWICZENIA NARZĄDÓW ARTYKULACYJNYCH

opracowała : Sabina Rosołowska - Patuła

1.    Ć w i c z e n i a   o d d e c h o w e   p o ł ą c z o n e   z   r e l a k s a c j ą

•    leżąc swobodnie na podłodze, spróbuj wyobrazić sobie, że jesteś płachtą nasiąkniętego wodą materiału, położoną na podłodze i przez ok. 20 s. oddychaj tak, by przy minimalnym ruchu klatki piersiowej bezwiednie wpływało i wypływało nosem.
•    szczęśliwy dorożkarz – siedzimy z głową spuszczoną w dół, nogi szeroko i oddychamy spokojnie kilka razy, na koniec podnosimy głowę i uśmiechamy się,
•    dmuchamy na liść, piórko, kawałek bibułki, przez rurkę,
•    przenosimy za pomocą rurki skrawki papieru, małe kulki z waty,
•    chuchamy na dłonie,
•    otwieranie klatki piersiowej,
•    dmuchamy na płomień świecy
•    leżąc na plechach z podkurczonymi nogami weź wdech i półgłosem licz najpierw do 10, później wydłużając oddech, za każdym razem starając się dojść do wyższej liczby.
•    w tej samej pozycji połóż lewą rękę na brzuchu, prawą na klatce piersiowej. Wypychaj brzuch podczas wdechu, wciągnij brzuch przy wydechu.
•    w tej samej pozycji przy wdechu przenieś ramiona za głowę, opuść nogi, przy wdechu opuść ramiona wzdłuż tułowia, podkurcz nogi.

2.    Ć w i c z e n i a   ż u c h w y

    opuszczanie żuchwy – spokojnie i powoli, jak najszerzej opuszczamy żuchwę, potem przyspieszamy (szczęka rozluźniona), „Koparka”
    przeżuwanie – najpierw przeżuwamy, potem łączymy ten ruch z obniżaniem dolnej szczęki (język swobodnie leży na dnie jamy ustnej), „Głodna kózka”
    przesuwamy żuchwę do przodu, modyfikacja – „Małpka” (zagryzanie dolnymi zębami górnej wargi),
    przesuwamy żuchwę do tyłu, modyfikacja – „Wielbłąd” (nagryzanie dolnej wargi, jak najgłębiej),
    przesuwamy dolną szczękę najpierw powoli, potem szybciej, na boki,
    „Księżyc ziewa za oknem” – jest noc, zmęczony księżyc ziewa szeroko, ty też jesteś zmęczony i senny – dziecko ziewa,
    „Sekator” – zęby są jak ramiona sekatora, które obcinają żywopłot (zamykanie i otwieranie buzi),
    „Huśtawka” – dolną wargę i żuchwę wysuwamy i cofamy przy rozchylonych wargach.

3.    Ć w i c z e n i a   w a r g

    maksymalne oddalenie od siebie warg, jak przy wymowie głoski a
    układamy wargi do samogłoski  o
    układamy wargi do samogłoski  i
    przesadne wymawianie samogłosek a e i o u y
    parskanie
    „całuski” – cmokanie
    w tej samej pozycji, nie gubiąc dzióbka, przesuwamy wargi na bok – w prawo i lewo, do góry i na dół, potem ruchem okrężnym  w jedna i druga stronę (zęby zaciśnięte, żuchwa nieruchoma)
    nadmuchiwanie policzków – „Zapasy chomika”
    masaż warg – najpierw górnej, potem dolnej
    „Rybka”
    opukujący masaż policzków końcami palców. Masujemy również wargi
    gwizdanie
    warkotanie
    chwytanie wargami – małych cukierków, dmuchanego ryżu
    przytrzymywanie samymi wargami rurki do picia
    przesuwanie zgromadzonego powietrza z jednej strony na drugą
    przy zaciśniętych zębach mocno otwieramy wargi, następnie szybko je zamykamy
    wypuszczanie powietrza, następnie wciąganie policzków do wewnątrz
    gra na flecie, trąbce itp.
    „Dziobek ptaka”

4.    Ć w i c z e n i a   j ę z y k a – przy seplenieniu międzyzębowym nie wysuwamy nigdy języka poza wargi!

o    „Młynek” przy ustach zamkniętych – krążenie językiem
o    „Młynek” przy ustach otwartych
o    „Gorące kluski” – wyrzucamy rozluźniony język do przodu, tak jak podczas jedzenia czegoś gorącego (nie przy seplenieniu międzyzębowym!)
o    Sięgamy językiem na przemian do nosa i do brody (nie przy seplenieniu międzyzębowym!)
o    Sięgamy czubkiem języka na przemian do lewego i prawego policzka

o    oblizywanie warg ruchem okrężnym (można posmarować miodem, kremem czekoladowym)
o    zlizywanie np. opłatka/chrupki,/miodu/kremu czekoladowego z podniebienia
o    wysuwanie języka i cofanie go bez kontaktu z wargami
o    unoszenie języka do górnych i dolnych zębów, dotykanie po kolei wszystkich zębów
o    „Wahadełko” – dotykanie językiem kącików ust bez dotykania warg i zębów
o    „Koniki na bruku”
o    oblizywanie językiem zewnętrznej i wewnętrznej strony zębów przy otwartej jamie ustnej
o    wyraźne wymawianie głosek a – l  bez opuszczania body (usta otwarte)
o    czubkiem języka przejeżdżamy po podniebieniu do tyłu i wracamy do pozycji wyjściowej
o    „Koci grzbiet” – czubek języka opieramy o dolne zęby i rytmicznie wypychamy język do przodu
o    górną wargę mocno napinamy na górnych zębach, po czym językiem ją spychamy
o    naciskanie językiem na podniebienie (usta otwarte) i rozluźnianie
o    przeciskanie języka między zębami
o    zlizywanie z talerzyka
o    „Kotek” – picie mleka jak kotek

5.    Ć w i c z e n i a   p o d n i e b i e n i a   m i ę k k i e g o

    ziewanie
    kaszlenie z wysuniętym na zewnątrz językiem
    płukanie gardła
    powtarzamy aktywnie następujące dźwięki: ak – ka,   ag – ga, ok. – ko, ek – ke, eg – Ge, uk – ku, ug – gu, ik – ki, ig – gi,   yk – gi
    głębokie oddychanie – wdech nosem, wydech ustami (usta otwarte)
    przenoszenie skrawków za pomocą rurki (wciąganie powietrza)

6.    Ć w i c z e n i a   s ł u c h o w e
    rozpoznajemy instrumenty po dźwięku
    wsłuchujemy się w ciszę
    rozpoznajemy i naśladujemy dźwięki wydawane przez zwierzęta, przedmioty
    naśladujemy tempo i ilość uderzeń (dziecko odwrócone od źródła dźwięku)
    wyklaskiwanie rytmów piosenek
Ć w i c z e n i a  s ł u c h u   f o n e m a t y c z e g o
    wyróżniamy wyrazy w zdaniu
    dokańczamy sylabę w wyrazie
    wyróżniamy sylaby
    wyróżniamy głoski w wyrazach
    wyszukujemy przedmioty zaczynające się na daną głoskę
    domino obrazkowo – głoskowe
    tworzymy nowy wyraz z pierwszych liter innych wyrazów
    wyszukujemy obrazki różniące się jedną głoską, np. rak – mak
    odróżniamy mowę prawidłową od nieprawidłowej – dziecko klaszcze, gdy usłyszy błąd

 

 

 

1. Klasyfikacja zaburzeń mowy: do czynników powodujących trudności artykulacyjne zaliczamy: naśladownictwo złego wzoru mowy, niską sprawność narządów artykulacyjnych, poziom percepcji słuchowej, ogólny rozwój intelektualny.  Mimo wielu starań opracowania jednej konkretnej klasyfikacji zaburzeń, nie udało się stworzyć takiej, która w pełni ukazywałaby pełen obraz wadliwych zachowań językowych. Najpopularniejsze podziały stworzyli Stanisław Grabias oraz  Irena Styczek. Najczęściej pojawiające się dysfunkcje językowe to:
a)  dyslalie (z grec. dys – zaburzenie, lalia - mowa):
    wadliwe wymawianie jednej, wielu lub wszystkich głosek, tzw. dyslalia jednoraka, wieloraka i całkowita,
    seplenienie (sygmatyzm) międzyzębowe, boczne, wargowe, przyzębowe, wargowo – zębowe, nosowe, krtaniowe, świszczące, podniebienne, przydechowe, szumiące, gardłowe, dorsalne,
    lambdacyzm (nieprawidłowa realizacja głoski „l”), gammacyzm (nieprawidłowa realizacja głoski „g”), kappacyzm (nieprawidłowa realizacja głoski k), betacyzm (nieprawidłowa realizacja głoski „b”),rotacyzm (nieprawidłowa wymowa głoski r),
    opuszczanie dźwięków (elizje), np. krowa – kowa, stołek – tołek,
    zastępowanie głosek innymi, np. koło – toło, szafa – siafa, rower – jowej,
    mowa nosowa (nosowanie),
    brak głosek miękkich, np. pies – pes,
    palatalizacja (zmiękczanie głosek), np. szczotka – ściotka.
b) opóźnienie rozwoju słowno – pojęciowego:
Samoistny opóźniony rozwój mowy (alalia prolongata, SORM)) – brak patologicznego charakteru zjawiska:
    późny start mowy,
    opóźnienie rozwoju mowy, najdłużej do 5 r. ż., po czym dalszy rozwój funkcji przebiega prawidłowo,
    mowa bezdźwięczna, brak głosek miękkich całkowicie lub częściowo,
    ubogi słownik, upraszczanie słów,
    trudny kontakt słowny,
    zdania niepełne, agramatyczne,
    brak rozumienia wielu pojęć,
    zachowane prozodia mowy (rytm, akcent),
    trudności w obrębie analizy słuchowej.
Niesamoistny opóźniony rozwój mowy (NORM) – duży stopień odchyleń od normy rozwojowej mowy, patologiczny charakter zjawiska)
c) brak dźwięczności w realizacji głosek dźwięcznych (zaburzenia słuchu fonematycznego),
d) jąkanie funkcjonalne o różnym podłożu (zaburzenia koordynacji narządów: oddechowego, fonacyjnego, artykulacyjnego),
e) jąkanie z fazy okresu przedszkolnego od 2-6 l. (może przerodzić się w jąkanie nawykowe, jeżeli otoczenie będzie zwracało na nie uwagę),

2. Wczesne wspomaganie rozwoju mowy
Wczesnym wspomaganiem logopedycznym powinny być objęte noworodki z tak zwanej grupy ryzyka:
    wcześniaki,
    urodzone poprzez cesarskie cięcie,
    z wadami genetycznymi,
    po przebytym urazie okołoporodowym (wylew śródczaszkowy, niedotlenienie CUN, porażenie mózgowe),
    z wrodzonymi wadami rozwojowymi (np. wodogłowie, deformacje kończyn),
    urodzone z nieprawidłowej ciąży,
    z ciąży mnogiej.
3. Jak wspomagać rozwój mowy u  dzieci?
    karmić piersią (prawidłowy odruch ssania),
    w odpowiednim czasie rezygnować z papek, dając dziecku coraz bardziej urozmaicone pożywienie (nawet wtedy, gdy nie ma jeszcze zębów – prawidłowe przeżuwanie, połykanie),
     rozmawiać z dzieckiem tak często, jak to tylko możliwe,
     prawidłowo posługiwać się językiem, nie naśladując błędów dziecka,
    czytać i opowiadać bajki, opowiadać o otoczeniu, nazywać miejsca, w których dziecko się właśnie znajduje
     uczyć dziecko wierszy, piosenek, łamigłówek językowych, przysłów,
    wspólnie z nim słuchać muzyki,
    pokazywać napisane słowa, pokazywać literki,
     jak najczęściej spędzać czas w gronie osób otwartych na komunikowanie się,
    dostarczać dziecku bogatych i precyzyjnych informacji na temat przedmiotów, obrazów,
     ćwiczyć jego aparat artykulacyjny (ćwiczenia języka, warg, ćwiczenia oddechowe),
     być cierpliwym w odpowiadaniu na zadawane pytania.

4. Kiedy udać się na konsultację logopedyczną? Gdy:
dziecko ukończyło 1 r.ż
a nie gaworzyło, czyli nie wydawało prostych sylab ,na przykład: bababa, mamama,
nadal oddycha  przez usta,
nadmiernie się ślini,
ma trudności z żuciem i połykaniem pokarmów, krztusi się przy jedzeniu.
dziecko w okresie 1-2 r.ż:
nie potrafi dmuchać,
nie reaguje na zadawane pytania na przykład „Gdzie jest stół?”, „Gdzie jest babcia?
nie wykonuje prostych poleceń na przykład „Daj poduszkę”, „Pokaż gdzie masz nogę?”
porozumiewa się z otoczeniem za pomocą gestu i mimiki.
dziecko w okresie między 3-4 r.ż.
porozumiewa się tylko za pomocą pojedynczych słów,
mowa jest niezrozumiała dla otoczenia,
nie mówi głosek: „l, k, g, f, w, ś, ź, ć, dź”,
wsuwa język miedzy zęby w trakcie oglądania na przykład bajek albo w czasie rozmowy.
Twoje dziecko w okresie między 5-6 r.ż
głoski dźwięczne zastępuje bezdźwięcznymi na przykład zamiast „buty” mówi „puty”.
nie buduje wypowiedzi wielozdaniowej,
nie wymawia głosek „sz, ż, cz, dż”, czyli sepleni,
nie wymawia głoski „r” albo zastępuje ją głoską „l” lub „j”,
powtarza głoski (s-samolot),sylaby (bu-bu-buty),całe słowa, sprawiając wrażenie zacinania się.


BIBLIOGRAFIA:
1.    Chmielewska E., Zabawy logopedyczne i nie tylko. Poradnik dla nauczycieli i rodziców, Kielce 1997.
2.    Cieszyńska – Rożek Jagoda, Metoda Krakowska wobec zaburzeń rozwoju dzieci, Kraków 2013.
3.     Logopedia – pytania i odpowiedzi. Podręcznik akademicki, pod red. Gałkowskiego T.,  Jastrzębowskiej G.,  T. 1, 2, Opole 2003.
4.    Minczakiewicz E. M., Mowa – Rozwój – Zaburzenia – Terapia, Kraków 1997.
5.    Spałek E., Piechowicz – Kułakowska C., Jak pomóc dziecku z wadą wymowy, Kraków 1996.

 

Wszystkie prawa zastrzeżone. eRTe.net.pl